Γεραπετρίτης στον «Εθνικό Κήρυκα»: «Αυθαίρετες και ανυπόστατες οι αξιώσεις της Τουρκίας»

Τον ρόλο που επιδιώκει να διαδραματίσει η Ελλάδα στο διεθνές περιβάλλον, ενόψει της προεδρίας της στο Συμβούλιο Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών τον προσεχή Οκτώβριο, αλλά και τις βασικές προτεραιότητες της ελληνικής εξωτερικής πολιτικής, ανέπτυξε ο υπουργός Εξωτερικών Γιώργος Γεραπετρίτης σε συνέντευξη που παραχώρησε στον «Εθνικό Κήρυκα» της Νέας Υόρκης.

Ο κ. Γεραπετρίτης υπογράμμισε ότι βασική επιδίωξη της Αθήνας κατά τη διάρκεια της ελληνικής προεδρίας θα είναι η λειτουργία της χώρας ως «γέφυρας» μεταξύ Βορρά και Νότου, αλλά και Ανατολής και Δύσης. Στόχος, όπως ανέφερε, είναι η οικοδόμηση συναινέσεων και η επίτευξη συγκεκριμένων αποφάσεων για κρίσιμες διεθνείς κρίσεις.

Στο επίκεντρο η μεταρρύθμιση του ΟΗΕ

Η ελληνική προεδρία στο Συμβούλιο Ασφαλείας συμπίπτει με μια κρίσιμη περίοδο για τη διαδικασία επιλογής του νέου Γενικού Γραμματέα του ΟΗΕ. Σύμφωνα με τον υπουργό Εξωτερικών, η Αθήνα επιδιώκει μια διαδικασία που θα συμβάλει στην ενίσχυση της αξιοπιστίας και της αποτελεσματικότητας του Οργανισμού.

Παράλληλα, η Ελλάδα τάσσεται υπέρ της μεταρρύθμισης του Συμβουλίου Ασφαλείας, με διεύρυνση τόσο των μόνιμων όσο και των μη μόνιμων μελών. Η ελληνική θέση βασίζεται στην εκτίμηση ότι η σημερινή σύνθεση του οργάνου δεν αντανακλά επαρκώς τη διεθνή πραγματικότητα του 21ου αιώνα.

Ιδιαίτερη αναφορά έκανε ο κ. Γεραπετρίτης στην Ινδία, εκφράζοντας την ξεκάθαρη ελληνική υποστήριξη στην προοπτική απόκτησης μόνιμης έδρας της χώρας στο Συμβούλιο Ασφαλείας.

Αναφερόμενος, εξάλλου, στο δικαίωμα του βέτο, ο υπουργός Εξωτερικών χαρακτήρισε «καταχρηστική» τη χρήση του σε αρκετές περιπτώσεις και τάχθηκε υπέρ μιας πιο περιορισμένης και κατ’ εξαίρεση άσκησής του, ιδιαίτερα σε ζητήματα που αφορούν εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας και εγκλήματα πολέμου.

Κυπριακό: Διατήρηση της κινητικότητας

Το Κυπριακό παραμένει, σύμφωνα με τον κ. Γεραπετρίτη, βασική εθνική προτεραιότητα. Η Αθήνα επιδιώκει να διατηρηθεί η κινητικότητα υπό τον Γενικό Γραμματέα του ΟΗΕ και να δημιουργηθούν οι προϋποθέσεις για μια ουσιαστική επανεκκίνηση των συνομιλιών.

Σε ό,τι αφορά τις μεγάλες διεθνείς κρίσεις, με αιχμή τον πόλεμο στην Ουκρανία και τις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή, η Ελλάδα θα προτάξει την αποκλιμάκωση, την προστασία των αμάχων και την επιστροφή στη διπλωματία.

Μία ή διαφορά με την Τουρκία

Ιδιαίτερη θέση στη συνέντευξη κατέχουν και οι ελληνοτουρκικές σχέσεις. Ο υπουργός Εξωτερικών επανέλαβε ότι, από ελληνικής πλευράς, η μοναδική διαφορά που μπορεί να αποτελέσει αντικείμενο διεθνούς δικαιοδοσίας είναι η οριοθέτηση της υφαλοκρηπίδας και της Αποκλειστικής Οικονομικής Ζώνης.

Αντίθετα, οι αναφορές σε «γκρίζες ζώνες» και στην αποστρατιωτικοποίηση των νησιών χαρακτηρίζονται από την Αθήνα ως «αυθαίρετες και ανυπόστατες» αξιώσεις, οι οποίες δεν αποτελούν αντικείμενο συζήτησης.

Ο κ. Γεραπετρίτης έκανε επίσης λόγο για «όξυνση από τουρκικής πλευράς», την οποία συνέδεσε, μεταξύ άλλων, με ελληνικές πρωτοβουλίες για την προάσπιση δικαιωμάτων και συμφερόντων της χώρας. Παράλληλα, υπογράμμισε τη σημασία της συνέχισης του ελληνοτουρκικού διαλόγου, σημειώνοντας ωστόσο ότι δεν έχουν ακόμη διαμορφωθεί οι προϋποθέσεις για ουσιαστική συζήτηση σχετικά με την οριοθέτηση.

Στο επίκεντρο η ομογένεια

Σημαντικό μέρος της συνέντευξης αφιερώθηκε και στην ελληνική Διασπορά. Ο υπουργός Εξωτερικών αναφέρθηκε στην υλοποίηση του Στρατηγικού Σχεδίου για τον Απόδημο Ελληνισμό 2024–2027, το οποίο περιλαμβάνει δράσεις για την ψηφιοποίηση των προξενικών υπηρεσιών, την αξιοποίηση της τεχνητής νοημοσύνης, την ενίσχυση της ελληνόγλωσσης εκπαίδευσης και τη δημιουργία προγραμμάτων που απευθύνονται στις νεότερες γενιές.

Για την ψήφο των αποδήμων, ο κ. Γεραπετρίτης τάχθηκε υπέρ της επιστολικής ψήφου στις εθνικές εκλογές, καθώς και υπέρ ισχυρότερης κοινοβουλευτικής εκπροσώπησης του Απόδημου Ελληνισμού.

Όπως ανέφερε, ο στρατηγικός στόχος για τις επόμενες δεκαετίες είναι η ομογένεια να μην περιορίζεται σε έναν συναισθηματικό δεσμό με την Ελλάδα, αλλά να αποκτήσει έναν πιο σταθερό και ουσιαστικό ρόλο στη διεθνή παρουσία της χώρας.

Η συνέντευξη αποτυπώνει, έτσι, τις βασικές προτεραιότητες της ελληνικής εξωτερικής πολιτικής σε μια περίοδο πολλαπλών διεθνών κρίσεων, με την Αθήνα να επιδιώκει ενεργότερο ρόλο στα Ηνωμένα Έθνη, διατήρηση των διαύλων διαλόγου στα ελληνοτουρκικά και ενίσχυση της σχέσης της Ελλάδας με την παγκόσμια Ομογένεια.